คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 22056/2555 ตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 17 ประกอบมาตรา 25(5)
โจทก์ทั้งสองขอให้ลงโทษจำเลยตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 326, 328 โดยบรรยายฟ้องรวมกันมาเป็นกรณีกล่าวหาว่าจำเลยกระทำความผิดกรรมเดียวเป็นความผิดต่อกฎหมายหลายบท แม้โจทก์จะมีคำขอท้ายฟ้องให้ลงโทษจำเลยหลายกรรมต่างกันตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 91 ด้วยก็ตาม แต่หากพิจารณาได้ความตามฟ้อง ศาลต้องลงโทษจำเลยตามมาตรา 328 อันเป็นกฎหมายบทที่มีโทษหนักที่สุด ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 90 ซึ่งมีอัตราโทษจำคุกไม่เกินสองปีและปรับไม่เกินสองแสนบาทเกินอำนาจของศาลชั้นต้นซึ่งเป็นศาลแขวงที่จะพิจารณาพิพากษา ศาลชั้นต้นจึงไม่มีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีนี้ เมื่อศาลชั้นต้นไม่มีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีนี้แล้ว จึงไม่อาจนำประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 192 มาใช้บังคับ
ข้อสังเกต
1. ความผิดฐานหมิ่นประมาทตาม ป.อ. มาตรา 326 มีอัตราโทษอยู่ในอำนาจของศาลแขวงตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 17 ประกอบมาตรา 25(5) แต่ความผิดฐานหมิ่นประมาทโดยการโฆษณาตาม ป.อ. มาตรา 328 มีอัตราโทษเกินอำนาจของศาลแขวง เมื่อโจทก์บรรยายฟ้องว่าเป็นการกระทำกรรมเดียว แม้คำขอท้ายฟ้องระบุอ้าง ป.อ. มาตรา 91 แต่หากพิจารณาได้ความตามฟ้อง ศาลต้องลงโทษตามมาตรา 328 ซึ่งเป็นบทหนักตามมาตรา 90 ศาลแขวงจึงไม่มีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีนี้ได้
2. มาตรา 90 และ 91 มิใช่บทมาตราในกฎหมายที่บัญญัติว่าการกระทำเช่นนั้นเป็นความผิดที่โจทก์อยู่ในบังคับต้องบรรยายมาในฟ้องตาม ป.วิ.อ. มาตรา 158(6) เมื่อโจทก์บรรยายฟ้องว่าเป็นการกระทำกรรมเดียว แม้คำขอท้ายฟ้องโจทก์ระบุอ้างมาตรา 91 แต่หากศาลพิจารณาได้ความตามฟ้องว่าเป็นกรรมเดียว ศาลต้องก็ต้องลงโทษจำเลยตาม ป.อ. มาตรา 328 ซึ่งเป็นบทหนักซึ่งเกินอำนาจของศาลแขวง
3. เมื่อศาลชั้นต้นซึ่งเป็นศาลแขวงไม่มีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีนี้แล้ว ศาลชั้นต้นจะใช้อำนาจตาม ป.วิ.อ. มาตรา 192 วรรคท้าย ปรับบทลงโทษจำเลยตาม ป.อ. มาตรา 326 เป็นบทเบาที่อยู่ในอำนาจของศาลแขวงไม่ได้ ศาลฎีกาจึงวินิจฉัยว่า เมื่อศาลชั้นต้นไม่มีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีนี้แล้ว จึงไม่อาจนำ ป.วิ.อ. มาตรา 192 มาใช้บังคับได้
ที่มา ธานิศ เกศวพิทักษ์. 2556. หัวใจของพระธรรมนูญศาลยุติธรรมและพระราชบัญญัติศาลแขวง (พิมพ์ครั้งที่ 7). หน้า 201
|
