ระบบศาล (ศาลยุติธรรม ศาลล้มละลาย)

ตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม (รวมคำบรรยายเนติ อ.อนันต์ ชุมวิสูตร เล่ม 8 ภาค2 สมัยที่68)

**********

ศาลล้มละลาย

         พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลล้มละลายและวิธีพิจารณาคดี ล้มละลาย พ.ศ. ๒๕๔๒ ให้ความหมายของ “ศาลล้มละลาย” ไว้ว่า ศาลล้มละลาย กลาง หรือศาลล้มละลายภาค ไม่มีศาลล้มละลายจังหวัด ปัจจุบันศาลล้มละลายกลาง เปิดทำการแล้ว ส่วนศาลล้มละลายภาคยังไม่มีการจัดตั้งขึ้น ทำให้ศาลล้มละลายกลาง ซึ่งปกติมีเขตศาลเฉพาะตลอดกรุงเทพมหานคร ต้องขยายเขตศาลออกไปครอบคลุมทั่วประเทศ ศาลล้มละลายมีอำนาจพิจารณาพิพากษาเฉพาะคดีล้มละลายทั้งในส่วน ทางแพ่งและทางอาญา คดีในส่วนทางอาญาที่เป็นการกระทำกรรมเดียวผิดต่อกฎหมาย หลายบท และบทใดบทหนึ่งเป็นความผิดตามกฎหมายว่าด้วยล้มละลาย ให้ศาลล้มละลายรับพิจารณาพิพากษาความผิดบทอื่นไว้ด้วย แต่ถ้าเป็นความผิดหลายกรรม เกี่ยวเนื่องกันและบางกรรมไม่เป็นความผิดตามกฎหมายว่าด้วยล้มละลาย ศาลล้มละลาย จะรับพิจารณาพิพากษาทุกกรรม หรือไม่รับพิจารณาพิพากษาเฉพาะกรรมใดกรรมหนึ่ง หรือหลายกรรมที่ไม่เป็นความผิดตามกฎหมายว่าด้วยล้มละลาย โดยให้โจทก์แยกฟ้อง เป็นคดีใหม่ยังศาลที่มีอำนาจก็ได้ ในกรณีมีปัญหาว่าคดีใดจะอยู่ในอำนาจของศาลล้มละลายหรือไม่ ไม่ว่าจะเกิดปัญหาในศาลล้มละลายหรือในศาลยุติธรรมอื่น ให้ศาลนั้น รอการพิจารณาพิพากษาคดีไว้ชั่วคราวแล้วเสนอปัญหานั้นให้ประธานศาลอุทธรณ์คดี ชำนัญพิเศษเป็นผู้วินิจฉัยในกรณีที่ศาลอุทธรณ์คดีชำนัญพิเศษยังไม่เปิดทำการ ให้ประธานศาลฎีกาเป็นผู้วินิจฉัยปัญหาดังกล่าว (พ.ร.บ.จัดตั้งศาลล้มละลายและวิธีพิจารณาคดีล้มละลาย (ฉบับที่ ๔) พ.ศ. ๒๕๑๘) การดำเนินกระบวนพิจารณาในศาลล้มละลายต้องเป็นไปโดยสะดวก รวดเร็ว และเที่ยงธรรม อธิบดีผู้พิพากษาศาลล้มละลายกลางมีอำนาจออกข้อกำหนดเกี่ยวกับการดำเนินกระบวนพิจารณา และการ รับฟังพยานหลักฐานในศาลล้มละลายโดยความเห็นชอบของประธานศาลฎีกา เมื่อศาลล้มละลายพิพากษาหรือมีคำสั่งแล้ว ห้ามมิให้อุทธรณ์ เว้นแต่ คำพิพากษายกฟ้อง คำสั่งยกคำร้องหรือคำร้องขอให้ล้มละลาย คำสั่งยกคำร้องขอให้ฟืนฟูกิจการ คำสั่งอนุญาตหรือไม่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ไม่ว่าทั้งหมดหรือแต่บางส่วน คำสั่งพิทักษ์ ทรัพย์ของลูกหนี้เด็ดขาด คำพิพากษาหรือคำสั่งในคดีแพ่งที่เกี่ยวพันกับคดีตามกฎหมายว่าด้วยล้มละลาย ส่วนในคดีอาญาที่มีอัตราโทษอย่างสูงจำคุกไม่เกิน ๓ ปี หรือปรับ ไม่เกิน ๖๐,๐๐๐ บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริง เว้นแต่ จำเลยต้องคำพิพากษาให้ลงโทษจำคุกหรือกักขังแทนโทษจำคุก รอการลงโทษ หรือ รอการกำหนดโทษ จำเลยจึงจะอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้ โดยอุทธรณ์ไปยังศาล อุทธรณ์คดีชำนัญพิเศษเลยภายในกำหนด ๑ เดือนนับแต่ศาลล้มละลายอ่านคำพิพากษา หรือคำสั่ง คดีที่ต้องห้ามอุทธรณ์อาจมีการขออนุญาตอุทธรณ์ได้ตามระเบียบของที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกา ผู้บริหารศาลล้มละลายกลาง ประกอบด้วย อธิบดีผู้พิพากษา และรองอธิบดีผู้พิพากษา ส่วนองค์คณะผู้พิพากษาต้องไม่น้อยกว่า ๒ คน ซึ่งเป็นข้าราชการ ตุลาการตามกฎหมายว่าด้วยระเบียบข้าราชการฝ่ายตุลาการ ไม่มีผู้พิพากษาสมทบ

อ้างอิง : รวมคำบรรยายเนติ อ.อนันต์ ชุมวิสูตร เล่ม 8 ภาค2 สมัยที่68