เจาะมาตรา วิ อาญา ข้อ ๑ ที่น่าสนใจ

พร้อมออกสอบผู้ช่วยผู้พิพากษา สนามเล็ก

----------------------

กลุ่มมาตราที่ออกสอบบ่อย ๆ  น่าสนใจ ในการออกสอบ

กลุ่มที่ ๑

          มาตรา ๕ (ออกสอบ ข้อ ๑ ปี ๒๕๔๖ อนุ (๒), ๒๕๔๘ อนุ (๑), ๒๕๔๙ อนุ (๒) ,๒๕๕๓ อนุ (๑) (๒) , ๒๕๕๙ อนุ (๑) (๒)) (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๔๕, ๒๕๔๖ อนุ (๑) , ๒๕๖๑ อนุ (๑) , ๒๕๖๒) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๑ ,๒๕๖๐ ,๒๕๖๓ ,๒๕๖๕) บุคคลเหล่านี้จัดการแทนผู้เสียหายได้

          (๑) ผู้แทนโดยชอบธรรมหรือผู้อนุบาล เฉพาะแต่ในความผิดซึ่งได้กระทำต่อผู้เยาว์ หรือผู้ไร้ความสามารถซึ่งอยู่ในความดูแล (ออกสอบ ข้อ ๑ ปี ๒๕๔๘ ,๒๕๕๓ ,๒๕๕๙ , ๒๕๖๑ , ๒๕๖๒) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๑)

          (๒) ผู้บุพการี ผู้สืบสันดาน สามีหรือภริยาเฉพาะแต่ในความผิดอาญา ซึ่งผู้เสียหายถูกทำร้ายถึงตายหรือบาดเจ็บจนไม่สามารถจะจัดการเองได้ (ออกสอบ ข้อ ๑ ปี ๒๕๔๖ ,๒๕๔๙ ,๒๕๕๓ ,๒๕๕๙) (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๔๕) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๑ ,๒๕๖๐ ,๒๕๖๕) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ  ๒ ปี ๒๕๔๙)

          (๓) ผู้จัดการหรือผู้แทนอื่น ๆ ของนิติบุคคล เฉพาะความผิดซึ่งกระทำลงแก่นิติบุคคลนั้น***

          ข้อสังเกต

             ๑. ตาม ป.พ.พ. มาตรา ๑๑๖๙ ให้อำนาจผู้ถือหุ้นฟ้องเรียกร้องเอาค่าสินไหมทดแทนแก่กรรมการบริษัทที่ทำให้เกิดเสียหายแก่บริษัทได้เท่านั้น แต่อำนาจฟ้องในคดีอาญาต้องเป็นไปตาม ป.วิ.อ. (คำพิพากษาฎีกาที่ ๑๒๗๑๖/๒๕๕๘)

          ๒. บรรดาผู้เป็นหุ้นส่วนในห้างหุ้นส่วนสามัญ นิติบุคคลก็ดี ในห้างหุ้นส่วนจำกัดก็ดี หรือผู้ถือหุ้น ในบริษัทจำกัดก็ดี บุคคลเหล่านี้แม้จะมีอำนาจดูแลครอบงำการจัดการห้างหุ้นส่วนบริษัทก็ตาม แต่ก็ไม่มีฐานะเป็นผู้จัดการหรือผู้แทนอื่น ๆ ของนิติบุคคลที่จะมีอำนาจเป็นผู้มีอำนาจจัดการแทนห้างหุ้นส่วนบริษัทนิติบุคคล ตามมาตรา ๕ (๓) ได้

          ๓. ผู้มีอำนาจจัดการแทนห้างหุ้นส่วนบริษัทต้องดำเนินการให้ถูกต้องตามข้อบังคับของห้างหุ้นส่วนบริษัทที่ได้จดทะเบียนไว้ (ฎ.๑๕๙๐/๒๕๓๐)

          มาตรา ๖  (ออกสอบ ข้อ ๑ ปี ๒๕๔๘) ในคดีอาญาซึ่งผู้เสียหายเป็นผู้เยาว์ไม่มีผู้แทนโดยชอบธรรม หรือเป็นผู้วิกลจริตหรือคนไร้ความสามารถไม่มีผู้อนุบาล หรือซึ่งผู้แทนโดยชอบธรรมหรือผู้อนุบาลไม่สามารถจะทำการตามหน้าที่โดยเหตุหนึ่งเหตุใด รวมทั้งมีผลประโยชน์ขัดกันกับผู้เยาว์หรือคนไร้ความสามารถนั้น ๆ ญาติของผู้นั้น หรือผู้มีประโยชน์เกี่ยวข้องอาจร้องต่อศาลขอให้ตั้งเขาเป็นผู้แทนเฉพาะคดีได้

          เมื่อได้ไต่สวนแล้วให้ศาลตั้งผู้ร้องหรือบุคคลอื่น ซึ่งยินยอมตามที่เห็นสมควรเป็นผู้แทนเฉพาะคดี เมื่อไม่มีบุคคลใดเป็นผู้แทนให้ศาลตั้งพนักงานฝ่ายปกครองเป็นผู้แทน

ห้ามมิให้เรียกค่าธรรมเนียมในเรื่องขอตั้งเป็นผู้แทนเฉพาะคดี

          มาตรา ๑๕  (ออกสอบ ข้อ ๔ วิอาญา ปี ๒๕๖๔+ ปวิพ ม.๒๒๕+ม.๒๕๒ + ป.วิ.อ. ม.๑๕)  (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ  ๒ ปี ๒๕๔๙) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ  ๓ ปี ๒๕๕๕ ,๒๕๕๗) (ออกสอบ สนามเล็ก พยานอาญา ปี ๒๕๖๑ +ป.วิพ. ม.๘๔ (๓)) วิธีพิจารณาข้อใดซึ่งประมวลกฎหมายนี้มิได้บัญญัติไว้โดยเฉพาะ ให้นำบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาใช้บังคับเท่าที่พอจะใช้บังคับได้

            ข้อสังเกต

             (ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๙ ป.วิแพ่ง มาตรา ๑๗๓ วรรคสอง (๒) + ป.วิอาญา มาตรา ๑๕)

             (ข้อ ๒ ปี ๒๕๔๖ ป.วิแพ่ง มาตรา ๕๖ + ป.วิอาญา มาตรา ๑๕)

             (ข้อ ๓ ปี ๒๕๔๑ ป.วิแพ่ง มาตรา ๖๔ + ป.วิอาญา มาตรา ๑๕, ๒๕๖๑ ป.วิแพ่ง มาตรา ๑๑๗ วรรคสอง + ป.วิอาญา มาตรา ๑๕)

                น่าสนใจเน้น*

                ๑. ในคดีอาญา ข้อเท็จจริงที่จะยกขึ้นฎีกาได้นั้นต้องเป็นข้อที่ได้ว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ โดยอาศัยบทบัญญัติ ป.วิ.พ. มาตรา ๒๒๕ วรรคหนึ่ง และมาตรา ๒๕๒ (ซึ่งบัญญัติให้นำบทบัญญัติว่าด้วยอุทธรณ์มาใช้บังคับในชั้นฎีกาโดยอนุโลม) ประกอบ  ป.วิ.อาญา มาตรา ๑๕ (ฎีกาที่ ๘๓๓/๒๕๖๑, ๘๐๑๒/๒๕๖๐)

                ๒. การแก้ไขคำพิพากษาในคดีอาญา แม้มีมาตรา ๑๙๐ แห่ง ป.วิ.อ. บัญญัติไว้แล้ว แต่เนื่องจาก มาตรา ๑๙๐ บัญญัติให้แก้ไขคำพิพากษาได้เฉพาะถ้อยคำที่เขียนหรือพิมพ์ผิพลาด โดยไม่ได้บัญญัติถึงกรณี การแก้ไขข้อผิดพลาดหรือผิดหลงเล็กน้อย ไว้ดังเช่น ป.วิ.พ. มาตรา ๑๔๓ ดังนั้น การแก้ไขข้อผิดพลาดหรือผิดหลงเล็กน้อย จึงต้องนำ บทบัญญัติ มาตรา ๑๔๓ แห่ง ป.วิ.พ มาใช้บังคับในคดีอาญาด้วยโดยอาศัย มาตรา ๑๕ (ฎ.๘๔๓๓/๒๕๕๙)

กลุ่มที่ ๒

        มาตรา ๑๘ (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๔๑ วรรคสาม , ๒๕๕๔ วรรคสาม, ๒๕๖๐ วรรคหนึ่ง + วรรคสาม ,๒๕๖๒)  ในจังหวัดอื่นนอกจากจังหวัดพระนครและจังหวัดธนบุรี พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจชั้นผู้ใหญ่ ปลัดอำเภอ และข้าราชการตำรวจซึ่งมียศตั้งแต่ชั้นนายร้อยตำรวจตรีหรือเทียบเท่านายร้อยตำรวจตรีขึ้นไป มีอำนาจสอบสวนความผิดอาญาซึ่งได้เกิด หรืออ้าง หรือเชื่อว่าได้เกิดภายในเขตอำนาจของตน หรือผู้ต้องหามีที่อยู่ หรือถูกจับภายในเขตอำนาจของตนได้

          สำหรับในจังหวัดพระนครและจังหวัดธนบุรี ให้ข้าราชการตำรวจซึ่งมียศตั้งแต่ชั้นนายร้อยตำรวจตรีหรือเทียบเท่านายร้อยตำรวจตรีขึ้นไป มีอำนาจสอบสวนความผิดอาญาซึ่งได้เกิดหรืออ้าง หรือเชื่อว่าได้เกิดภายในเขตอำนาจของตน หรือผู้ต้องหามีที่อยู่ หรือถูกจับภายในเขตอำนาจของตนได้

          ภายใต้บังคับแห่งบทบัญญัติในมาตรา ๑๙ มาตรา ๒๐ และมาตรา ๒๑ ความผิดอาญาได้เกิดในเขตอำนาจพนักงานสอบสวนคนใด โดยปกติให้เป็นหน้าที่พนักงานสอบสวนผู้นั้นเป็นผู้รับผิดชอบในการสอบสวนความผิดนั้น ๆ เพื่อดำเนินคดี เว้นแต่เมื่อมีเหตุจำเป็นหรือเพื่อความสะดวก จึงให้พนักงานสอบสวนแห่งท้องที่ที่ผู้ต้องหามีที่อยู่ หรือถูกจับเป็นผู้รับผิดชอบดำเนินการสอบสวน (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๔๑, ๒๕๕๔ ,๒๕๖๐)

          ในเขตท้องที่ใดมีพนักงานสอบสวนหลายคน การดำเนินการสอบสวนให้อยู่ในความรับผิดชอบของพนักงานสอบสวนผู้เป็นหัวหน้าในท้องที่นั้น หรือผู้รักษาการแทน

          มาตรา ๑๙ (ออกสอบ ข้อ ๑ ปี ๒๕๔๗ , ๒๕๔๒ , ๒๕๔๗ อนุ (๑)) (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๕๑ วรรคหนึ่ง อนุ (๓) + วรรคสอง อนุ (ก) , ๒๕๕๔ วรรคสอง อนุ (ก), ๒๕๕๘ วรรคหนึ่ง อนุ (๓)(๔) + วรรคสอง อนุ (ก) ,๒๕๖๒ อนุ(๓))  (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๒ ,๒๕๖๑ , ๖๕) ในกรณีดังต่อไปนี้

          (๑) เป็นการไม่แน่ว่าการกระทำผิดอาญาได้กระทำในท้องที่ใดในระหว่างหลายท้องที่  (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๔๗)

          (๒) เมื่อความผิดส่วนหนึ่งกระทำในท้องที่หนึ่ง แต่อีกส่วนหนึ่งในอีกท้องที่หนึ่ง ( เน้นออกสอบ*** + ๑๙ วรรคสอง (ข))

          (๓) เมื่อความผิดนั้นเป็นความผิดต่อเนื่องและกระทำต่อเนื่องกันในท้องที่ต่าง ๆ เกินกว่าท้องที่หนึ่งขึ้นไป  (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๔๒ ,๒๕๕๑ ,๒๕๕๘ ,๒๕๖๒) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๒)

          (๔) เมื่อเป็นความผิดซึ่งมีหลายกรรม กระทำลงในท้องที่ต่าง ๆ กัน (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๕๘) (ออกสอบ ข้อ ๑ สนามเล็ก ปี ๒๕๖๕)

          (๕) เมื่อความผิดเกิดขึ้นขณะผู้ต้องหากำลังเดินทาง

          (๖) เมื่อความผิดเกิดขึ้นขณะผู้เสียหายกำลังเดินทาง

          พนักงานสอบสวนในท้องที่หนึ่งท้องที่ใดที่เกี่ยวข้องมีอำนาจสอบสวนได้

          ในกรณีข้างต้นพนักงานสอบสวนต่อไปนี้ เป็นผู้รับผิดชอบในการสอบสวน  (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๒ ว. ๒ (ก)(ข) , ๒๕๖๕)

          (ก) ถ้าจับผู้ต้องหาได้แล้ว คือพนักงานสอบสวนซึ่งท้องที่ที่จับได้อยู่ในเขตอำนาจ (ออกสอบ ข้อ ๒ ปี ๒๕๕๑ ,๒๕๕๔ ,๒๕๕๘) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๒, ๒๕๖๕)

          (ข) ถ้าจับผู้ต้องหายังไม่ได้ คือพนักงานสอบสวนซึ่งท้องที่ที่พบการกระทำผิดก่อนอยู่ในเขตอำนาจ ( เน้นออกสอบ*** + ๑๙ วรรคสอง (ข)) (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๒ ,๒๕๖๕)

          ข้อสังเกต

                ๑. วางหลักพนักงานสอบสวน ตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒ (๖)

                ๒.  พนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ เป็นผู้สรุปสำนวนและทำความเห็นว่าควรสั่งฟ้องหรือสั่งไม่ฟ้อง แล้วส่งไปให้พนักงานอัยการพิจารณา ตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๑๔๐ แล ๑๔๑ และถือว่ามีการสอบสวนในความผิดนั้นโดยชอบ ตาม มาตรา ๑๒๐ โจทก์ จึงมีอำนาจฟ้อง

          มาตรา ๒๐ ** (ออกสอบ สนามเล็ก ข้อ ๑ ปี ๒๕๕๗) ถ้าความผิดซึ่งมีโทษตามกฎหมายไทยได้กระทำลงนอกราชอาณาจักรไทย ให้อัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบหรือจะมอบหมายหน้าที่นั้น ให้พนักงานอัยการหรือพนักงานสอบสวนคนใดเป็นผู้รับผิดชอบทำการสอบสวนแทนก็ได้

          ในกรณีที่อัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนมอบหมายให้พนักงานสอบสวนคนใดเป็นผู้รับผิดชอบทำการสอบสวน อัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนจะมอบหมายให้พนักงานอัยการคนใดทำการสอบสวนร่วมกับพนักงานสอบสวนก็ได้

          ให้พนักงานอัยการที่ได้รับมอบหมายให้เป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบหรือให้ทำการสอบสวนร่วมกับพนักงานสอบสวนมีอำนาจและหน้าที่ในการสอบสวนเช่นเดียวกับพนักงานสอบสวน บรรดาอำนาจและหน้าที่ประการอื่นที่กฎหมายบัญญัติไว้ให้เป็นอำนาจและหน้าที่ของพนักงานอัยการ

          ในกรณีที่พนักงานอัยการทำการสอบสวนร่วมกับพนักงานสอบสวน ให้พนักงานสอบสวนปฏิบัติตามคำสั่งและคำแนะนำของพนักงานอัยการในเรื่องที่เกี่ยวกับการรวบรวมพยานหลักฐาน

          ในกรณีจำเป็น พนักงานสอบสวนต่อไปนี้มีอำนาจสอบสวนในระหว่างรอคำสั่งจากอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทน

          (๑) พนักงานสอบสวนซึ่งผู้ต้องหาถูกจับในเขตอำนาจ

          (๒) พนักงานสอบสวนซึ่งรัฐบาลประเทศอื่นหรือบุคคลที่ได้รับความเสียหายได้ร้องฟ้องให้ทำโทษผู้ต้องหา

          เมื่อพนักงานอัยการหรือพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบในการสอบสวน แล้วแต่กรณี เห็นว่าการสอบสวนเสร็จแล้ว ให้ทำความเห็นตามมาตรา ๑๔๐ มาตรา ๑๔๑ หรือมาตรา ๑๔๒ ส่งพร้อมสำนวนไปยังอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทน

          มาตรา ๒๑  ในกรณีที่ไม่แน่ว่าพนักงานสอบสวนคนใดในจังหวัดเดียวกันควรเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ ให้ข้าหลวงประจำจังหวัดนั้นมีอำนาจชี้ขาด แต่ในจังหวัดพระนครและธนบุรี ให้ผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนซึ่งมีตำแหน่งตั้งแต่รองอธิบดีกรมตำรวจขึ้นไปเป็นผู้ชี้ขาด

          ในกรณีที่ไม่แน่ว่าพนักงานสอบสวนคนใดในระหว่างหลายจังหวัด ควรเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ ให้อธิบดีกรมอัยการหรือผู้ทำการแทนเป็นผู้ชี้ขาด

การรอคำชี้ขาดนั้น ไม่เป็นเหตุให้งดการสอบสวน

          มาตรา ๒๑/๑  สำหรับการสอบสวนซึ่งอยู่ในความรับผิดชอบของเจ้าพนักงานตำรวจ ในกรณีที่ไม่แน่ว่าพนักงานสอบสวนคนใดในจังหวัดเดียวกันหรือในกองบัญชาการเดียวกันควรเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ ให้ผู้บัญชาการซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนนั้นเป็นผู้ชี้ขาด

          การรอคำสั่งชี้ขาด ไม่เป็นเหตุให้งดการสอบสวน

จำนวนผู้เยี่ยมชม : 806 ครั้ง
แบ่งปันข้อมูล โดย ผู้ใช้งาน : 0 | ทีมงาน : 0 ข้อมูล