ถ้าที่ดินที่ครอบครองปรปักษ์นั้นเป็นที่ดินมีโฉนด แม้ผู้ครอบครองจะเข้าใจว่าเป็นที่ดินที่ไม่มีหนังสือสำคัญ ก็ถือได้ว่าเป็นการครอบครองด้วยเจตนาเป็นเจ้าของได้
        แต่ถ้าในระหว่างที่การครอบครองปรปักษ์ที่ดินยังไม่ครบสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๓๘๒ เจ้าของที่ดินได้จดทะเบียนโอนที่ดินนั้นไปยังผู้รับโอน โดยผู้รับโอนสุจริตและเสียค่าตอบแทน ผู้รับโอนย่อมได้รับความคุ้มครองตามมาตรา ๑๒๙๙ วรรคสอง มีผลทำให้ระยะเวลาการครอบครองปรปักษ์ก่อนหน้านั้นสิ้นไป ต้องเริ่มนับระยะเวลาการครอบครองใหม่นับแต่วันที่ผู้รับโอนได้รับโอนที่ดินนั้นมา
       ฎีกาที่ ๑๕๕๗/๒๕๔๙ ผู้ครอบครองที่ดินมีลักษณะเป็นการครอบครองเพื่อตนอย่างเป็นเจ้าของ แม้จะเข้าใจว่าที่ดินดังกล่าวเป็นที่ดินที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ แต่ความเป็นจริงเป็นที่ดินมีโฉนด ก็ถือได้ว่าเป็นการครอบครองด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ เมื่อครอบครองเกินกว่าสิบปี ที่ดินจึงตกเป็นกรรมสิทธิ์ของผู้ครอบครองตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๓๘๒
       ฎีกาที่ ๘๗๐๐/๒๕๕๐ จำเลยทั้งสองครอบครองที่ดินพิพาทตั้งแต่ที่ดินพิพาทเป็นกรรมสิทธิ์ของ ช. เมื่อ ช. ขายที่ดินพิพาทและจดทะเบียนโอนกรรมสิทธิ์ให้แก่บิดาโจทก์ทั้งห้าก่อนจำเลยทั้งสองครอบครองครบกำหนดสิบปี จำเลยทั้งสองไม่อาจยกการครอบครองดังกล่าวขึ้นยันบิดาโจทก์ทั้งห้าได้ การครอบครองที่ดินพิพาทของจำเลยทั้งสองจึงขาดตอนตั้งแต่บิดาโจทก์ทั้งห้าได้รับโอนกรรมสิทธิ์ทางทะเบียนแล้ว จำเลยทั้งสองจะต้องเริ่มนับระยะเวลาครอบครองที่ดินพิพาทใหม่ จะนำระยะเวลาที่จำเลยทั้งสองครอบครองที่ดินของ ช. มานับรวมด้วยไม่ได้ เมื่อจำเลยทั้งสองครอบครองที่ดินพิพาทหลังจากบิดาโจทก์ทั้งห้าได้กรรมสิทธิ์มายังไม่ครบสิบปี จำเลยทั้งสองจึงไม่ได้กรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์

ตัวอย่างข้อสอบผู้ช่วยผู้พิพากษา สนามใหญ่ ปี ๒๕๕๑
คำถาม

       นายเชียรซื้อที่ดินว่างเปล่าจากนายจิว ซึ่งนายจิวหลอกลวงนายเชียรว่าเป็นที่ดินไม่มีหนังสือสำคัญ แต่ความจริงเป็นที่ดินมีโฉนดเลขที่ ๑๑๑ นายเชียรหลงเชื่อจึงชำระราคาให้แก่นายจิวและเข้าครอบครองทำประโยชน์ในที่ดินตั้งแต่วันที่ ๑๗ สิงหาคม ๒๕๒๖ ครั้นวันที่ ๑๑ มีนาคม ๒๕๓๐ นายจิวจดทะเบียนโอนขายที่ดินแปลงนี้ให้แก่นายเล็ก โดยนายเล็กเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริต ต่อมานายเชียรทราบว่าที่ดินที่ครอบครองอยู่เป็นที่ดินมีโฉนด จึงยื่นคำร้องต่อศาลเมื่อวันที่ ๘ กันยายน ๒๕๓๗ ว่านายเชียรได้ครอบครองที่ดินมาตั้งแต่วันที่ ๑๗ สิงหาคม ๒๕๒๖ โดยสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของติดต่อกันนานเกินกว่า ๑๐ ปีแล้ว จึงได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์ นายเล็กยื่นคำคัดค้านว่า นายเล็กซื้อที่ดินจากนายจิวเมื่อวันที่ ๑๑ มีนาคม ๒๕๓๐ นับจากวันดังกล่าว นายเชียรครอบครองที่ดินเพียง ๗ ปีเศษ ย่อมไม่อาจยกเรื่องการครอบครองปรปักษ์ที่ดินขึ้นยันนายเล็กได้ ให้วินิจฉัยว่า คำคัดค้านของนายเล็กฟังขึ้นหรือไม่

ธงคำตอบ

       การนับระยะเวลาการครอบครองอสังหาริมทรัพย์ติดต่อกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา ๑๓๘๒ นั้น กล่าวไว้เฉพาะด้านผู้ครอบครองปรปักษ์ว่า ถ้าได้ครอบครองอสังหาริมทรัพย์ของผู้อื่นไว้โดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ และได้ครอบครองติดต่อกันครบสิบปี ย่อมได้กรรมสิทธิ์ มิได้คำนึงถึงฝ่ายเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ ว่าจะได้โอนกรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์ที่ถูกแย่งการครอบครองให้แก่ผู้ใดหรือไม่ ซึ่งหมายความว่า ระยะเวลาการครอบครองเดินเรื่อย ๆ ตลอดไป ตราบใดที่ผู้ครอบครองได้ครอบครองโดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ แต่ถ้าในระหว่างนั้นมีการโอนกรรมสิทธิ์อสังหาริมทรัพย์ดังกล่าวทางทะเบียน โดยผู้รับโอนได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนโดยสุจริตแล้ว ผู้รับโอนย่อมได้รับความคุ้มครองตามมาตรา ๑๒๙๙ วรรคสอง การครอบครองปรปักษ์ที่มีอยู่เดิมนั้นย่อมสิ้นสุดลง ผู้ครอบครองต้องเริ่มต้นนับระยะเวลาการครอบครองปรปักษ์ใหม่ แม้นายเชียรจะครอบครองปรปักษ์ที่ดินโฉนดเลขที่ ๑๑๑ มาตั้งแต่วันที่ ๑๗ สิงหาคม ๒๕๒๖ แต่นายจิวได้จดทะเบียนโอนขายที่ดินแปลงนี้ให้แก่นายเล็กเมื่อวันที่ ๑๑ มีนาคม ๒๕๓๐ โดยนายเล็กผู้ซื้อเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วนายเล็กย่อมยกสิทธิของตนยันนายเชียรได้ตามมาตรา ๑๒๙๙ วรรคสอง ดังนี้ ระยะเวลาการครอบครองปรปักษ์ของนายเชียรที่มีอยู่เดิมจึงสิ้นสุดลง และต้องเริ่มนับระยะเวลาการครอบครองปรปักษ์ใหม่ ตั้งแต่วันที่ ๑๑ มีนาคม ๒๕๓๐ เมื่อนับถึงวันที่ ๘ กันยายน ๒๕๓๗ อันเป็นวันที่นายเชียรยื่นคำร้องต่อศาลขอแสดงกรรมสิทธิ์ในที่ดินยังไม่ครบสิบปี นายเชียรจึงยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินโฉนดเลขที่ ๑๑๑ โดยการครอบครองปรปักษ์มาตรา ๑๓๘๒ คำคัดค้านของนายเล็กฟังขึ้น

จำนวนผู้เยี่ยมชม : 630 ครั้ง
แบ่งปันข้อมูล โดย ผู้ใช้งาน : 0 | ทีมงาน : 0 ข้อมูล