ทีเด็ด* วิอาญา ข้อ 4  (เตรียมสอบ ผู้ช่วยผู้พิพากษา)

กลุ่มมาตราเด่น + ฎีกาที่น่าสนใจ 

เน้นมาตราที่น่าออกสอบ

- มาตรา  ๑๙๓ ทวิ, ๑๙๕ (ออกประจำ*), ๑๙๘, ๒๑๓, ๒๑๕

- มาตรา  ๒๑๘, ๒๑๙ , ๒๑๙ ตรี, ๒๒๑, ๒๒๔,๒๒๕ (เน้นออกสอบ 99%)

กลุ่มมาตราที่เน้นออกประจำ*

มาตรา ๑๙๓ ทวิ (ออกสอบ ข้อ ๔ ปี ๒๕๔๙ ,๒๕๖๒) ห้ามมิให้อุทธรณ์คำพิพากษาศาลชั้นต้นในปัญหาข้อเท็จจริงในคดีซึ่งอัตราโทษอย่างสูงตามที่กฎหมายกำหนดไว้ให้จำคุกไม่เกินสามปี หรือปรับไม่เกินหกหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ เว้นแต่กรณีต่อไปนี้ให้จำเลยอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้

(๑) จำเลยต้องคำพิพากษาให้ลงโทษจำคุกหรือให้ลงโทษกักขังแทนโทษจำคุก

(๒) จำเลยต้องคำพิพากษาให้ลงโทษจำคุก แต่ศาลรอการลงโทษไว้

(๓) ศาลพิพากษาว่าจำเลยมีความผิด แต่รอการกำหนดโทษไว้ หรือ

(๔) จำเลยต้องคำพิพากษาให้ลงโทษปรับเกินหนึ่งพันบาท

มาตรา ๑๙๘ (ออกสอบ ข้อ ๔ ปี ๒๕๖๒) การยื่นอุทธรณ์ ให้ยื่นต่อศาลชั้นต้นในกำหนดหนึ่งเดือนนับแต่วันอ่าน หรือถือว่าได้อ่านคำพิพากษาหรือคำสั่งให้คู่ความฝ่ายที่อุทธรณ์ฟัง

ให้เป็นหน้าที่ศาลชั้นต้นตรวจอุทธรณ์ว่าควรจะรับส่งขึ้นไปยังศาลอุทธรณ์หรือไม่ ตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้ ถ้าเห็นว่าไม่ควรรับให้จดเหตุผลไว้ในคำสั่งของศาลนั้นโดยชัดเจน

ในกรณีที่ตามคำพิพากษาจำเลยต้องรับโทษจำคุกหรือโทษสถานที่หนักกว่านั้นและจำเลยไม่ได้ถูกคุมขัง จำเลยจะยื่นอุทธรณ์ได้ต่อเมื่อแสดงตนต่อเจ้าพนักงานศาลในขณะยื่นอุทธรณ์ มิฉะนั้น ให้ศาลมีคำสั่งไม่รับอุทธรณ์  ทั้งนี้ ประธานศาลฎีกาอาจออกข้อบังคับกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการแสดงตนของจำเลยก็ได้ ข้อบังคับนั้น เมื่อประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้วให้ใช้บังคับได้

ความในวรรคสามมิให้ใช้บังคับแก่กรณีที่จำเลยได้รับการรอการลงโทษจำคุก หรือรับโทษจำคุกตามคำพิพากษาครบถ้วนแล้ว

มาตรา ๒๑๓** (ออกสอบ ข้อ ๔ ปี ๒๕๕๑) ในคดีซึ่งจำเลยผู้หนึ่งอุทธรณ์คัดค้านคำพิพากษา ซึ่งให้ลงโทษจำเลยหลายคนในความผิดฐานเดียวกันหรือต่อเนื่องกัน ถ้าศาลอุทธรณ์กลับหรือแก้คำพิพากษาศาลชั้นต้นไม่ลงโทษหรือลดโทษให้จำเลย แม้เป็นเหตุอยู่ในส่วนลักษณะคดี ศาลอุทธรณ์มีอำนาจพิพากษาตลอดไปถึงจำเลยอื่นที่มิได้อุทธรณ์ ให้มิต้องถูกรับโทษ หรือได้ลดโทษดุจจำเลยผู้อุทธรณ์

มาตรา ๒๑๕ *** (ออกสอบ ข้อ ๓ ปี ๒๕๕๘ ,๒๕๕๑ ,๒๕๕๕) (ออกสอบ ข้อ ๔ ปี ๒๕๔๙ ,๒๕๕๑ ,๒๕๖๐)  นอกจากที่บัญญัติมาแล้ว ให้นำบทบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาและว่าด้วยคำพิพากษาและคำสั่งศาลชั้นต้นมาบังคับในชั้นศาลอุทธรณ์ด้วยโดยอนุโลม

มาตรา ๒๑๘ *** (ออกสอบ ข้อ ๔ ปี ๒๕๔๑ วรรคหนึ่ง + วรรคสอง , ๒๕๔๕ วรรคหนึ่ง ,๒๕๕๑ ,๒๕๕๓ วรรคหนึ่ง ,๒๕๕๔ วรรคหนึ่ง + วรรคสอง ,๒๕๕๕ วรรคหนึ่ง ,๒๕๕๗ วรรคหนึ่ง , ๒๕๕๘ วรรคหนึ่ง ,๒๕๕๙ วรรคหนึ่ง ,๒๕๖๐ วรรคหนึ่ง + วรรคสอง, ๒๕๖๑ วรรคหนึ่ง) ในคดีที่ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนตามศาลล่างหรือเพียงแต่แก้ไขเล็กน้อย และให้ลงโทษจำคุกจำเลยไม่เกินห้าปี หรือปรับหรือทั้งจำทั้งปรับแต่โทษจำคุกไม่เกินห้าปีห้ามมิให้คู่ความฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง

***ในคดีที่ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนตามศาลล่างหรือเพียงแต่แก้ไขเล็กน้อยและให้ลงโทษจำคุกจำเลยเกินห้าปี ไม่ว่าจะมีโทษอย่างอื่นด้วยหรือไม่ ห้ามมิให้โจทก์ฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง  (ออกสอบ ข้อ ๔ ปี ๒๕๔๑ ,๒๕๕๔)

คำพิพากษาฎีกาเด่น ที่น่าสนใจ (อ้างอิง ถาม-ตอบ อ.ประเสริฐ เสียงสุทธิวงศ์)

        คำถาม คดีอาญาศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษายกฟ้องโจทก์ คู่ความจะฎีกาในปัญหาข้อกฎหมายได้หรือไม่

        ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนตามศาลชั้นต้นให้ลงโทษจำคุกจำเลยเกิน ๕ ปี โจทก์จะฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงได้หรือไม่

        คำตอบ มีคำพิพากษาฎีกาวินิจฉัยไว้ดังนี้

        คำพิพากษาฎีกาที่ ๑๐๑๑๓/๒๕๕๔ ความผิดข้อหาฆ่าผู้อื่นโดยไตร่ตรองไว้ก่อน ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒๘๙ (๔) ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ภาค ๓ พิพากษายกฟ้องโจทก์ จึงต้องห้ามมิให้คู่ความฎีกาทั้งในปัญหาข้อเท็จจริงและปัญหาข้อกฎหมายตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒๒๐

        ความผิดข้อหาฆ่าผู้อื่นโดยทรมานหรือโดยกระทำทารุณโหดร้ายตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒๘๙ (๕) ประกอบมาตรา ๖๕ วรรคสอง ศาลอุทธรณ์ภาค ๓ พิพากษายืนตามศาลชั้นต้นให้ลงโทษจำคุกจำเลยเกินห้าปี จึงต้องห้ามมิให้โจทก์ร่วมทั้งสองฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒๑๘ วรรคสอง ที่โจทก์ร่วมทั้งสองฎีกาว่าพยานหลักฐานโจทก์และโจทก์ร่วมทั้งสองฟังได้ว่า จำเลยมีความผิดฐานฆ่าผู้อื่นโดยไตร่ตรองไว้ก่อนด้วย และขณะกระทำความผิดจำเลยมีสติสามารถรู้ผิดชอบชั่วดีสมควรพิพากษาให้ประหารชีวิตจำเลยสถานเดียว เป็นการโต้เถียง ดุลพินิจในการรับฟังพยานหลักฐานของศาลอุทธรณ์ภาค ๓ เป็นฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง จึงต้องห้ามมิให้โจทก์ร่วมทั้งสองฎีกาตามบทบัญญัติดังกล่าว

        คำถาม ศาลชั้นต้นพิพากษาให้ลงโทษจำคุกจำเลยไม่เกินสองปี ศาลอุทธรณ์ยังคงลงโทษจำเลยไม่เกินกำหนดที่ว่ามา แต่ให้ลงโทษปรับอีกสถานหนึ่ง ส่วนโทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้ ดังนี้โจทก์จำเลยจะฎีกาในข้อเท็จจริงได้หรือไม่

        คำตอบ มีคำพิพากษาฎีกาวินิจฉัยไว้ดังนี้

        คำพิพากษาฎีกาที่ ๕๓๐๔/๒๕๕๓ ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษฐานกระทำอนาจารแก่บุคคลอายุกว่าสิบห้าปีโดยใช้กำลังประทุษร้าย จำคุก ๘ เดือน ศาลอุทธรณ์ ภาค ๓ พิพากษาแก้เป็นว่าให้ลงโทษปรับจำเลย ๕,๐๐๐ บาท อีกสถานหนึ่ง โทษให้จำคุกให้รอการลงโทษ ๒ ปี และคุมความประพฤติของจำเลยไว้ ดังนี้ แม้ศาลอุทธรณ์ ภาค ๓ พิพากษาให้รอการลงโทษจำคุกจำเลยอันเป็นการแก้ไขมากก็ตาม แต่ไม่ได้เพิ่มเติมโทษจำเลย เมื่อศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ภาค ๓ พิพากษาลงโทษจำคุก จำเลยไม่เกิน ๒ ปี คดีจึงต้องห้ามคู่ความฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๙

        คำพิพากษาฎีกาที่ ๕๒๔๖/๒๕๕๓ ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลย ทั้งสองคนละ ๖ เดือน ศาลอุทธรณ์ภาค ๒ พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ลงโทษปรับจำเลย ทั้งสองอีกสถานหนึ่ง โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้ ๒ ปี และคุมความประพฤติของจำเลยทั้งสองไว้ แม้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค ๒ จะได้รอการลงโทษจำคุกจำเลย ทั้งสองอันเป็นการแก้ไขมาก แต่เมื่อศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ภาค ๒ พิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยทั้งสองไม่เกิน ๒ ปี คดีจึงต้องห้ามฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๙ การที่โจทก์ร่วมฎีกาขอให้ไม่รอการลงโทษนั้น เป็นฎีกาโต้แย้งดุลพินิจในการกำหนดโทษอันเป็นฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ต้องห้ามฎีกาตามบทบัญญัติแห่ง กฎหมายมาตราดังกล่าว

        คำพิพากษาฎีกาที่ ๕๐๒๑/๒๕๕๙ ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลย ฐานมีอาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนไว้ในครอบครองโดยไม่ได้รับใบอนุญาต จำคุก ๒ เดือน และฐานพาอาวุธปืนติดตัวไปในเมือง หมู่บ้าน หรือทางสาธารณะโดยไม่ได้รับใบอนุญาตจำคุก ๓ เดือน ศาลอุทธรณ์ภาค ๑ พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ลงโทษปรับอีกสถานหนึ่ง ฐานมีอาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนไว้ในครอบครองโดยไม่ได้รับใบอนุญาต ปรับ ๖,๐๐๐ บาท ฐานพาอาวุธปืนติดตัวไปในเมือง หมู่บ้าน หรือทางสาธารณะโดย ไม่ได้รับใบอนุญาต ปรับ ๑,๐๐๐ บาท โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้ ๒ ปี และ คุมความประพฤติของจำเลยไว้ ดังนี้ แม้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค ๑ จะได้รอการลงโทษจำคุกจำเลยอันเป็นการแก้ไขมากก็ตาม แต่เมื่อศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ภาค ๑ พิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสี่หมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ คดีจึงต้องห้ามฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๙ โจทก์ฎีกาขอให้ไม่รอการลงโทษจำเลยนั้น เป็นการโต้แย้งดุลพินิจในการกำหนดโทษของศาลอุทธรณ์ภาค ๑ อันเป็นฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ต้องห้ามฎีกาตามบทบัญญัติ ดังกล่าว

        คำพิพากษาฎีกาที่ ๔๖๓๐/๒๕๖๐ ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิด ตาม พ.ร.บ. ว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. ๒๕๓๔ มาตรา ๔ การกระทำของจำเลยเป็นความผิดหลายกรรมต่างกัน ให้ลงโทษทุกกรรมเป็นกระทงความผิดไปตาม ป.อ. มาตรา ๙๑ จำคุกกระทงละ ๓๖ วัน รวม ๘ กระทง เป็นจำคุก ๒๘๘ วัน จำเลยให้การรับสารภาพเป็นประโยชน์แก่การพิจารณา มีเหตุบรรเทาโทษลดโทษตาม ป.อ. มาตรา ๗๘ ให้กระทงละกึ่งหนึ่ง คงจำคุก ๑๔๔ วัน ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ปรับจำเลยกระทงละ ๒,๐๐๐ บาท อีกสถานหนึ่ง จำเลยให้การรับสารภาพ ลดโทษให้กระทงละกึ่งหนึ่ง ตาม ป.อ. มาตรา ๗๘ เป็นปรับกระทงละ ๑,๐๐๐ บาท รวม ๘ กระทง คงปรับ ๘,๐๐๐ บาท เมื่อรวมกับโทษจำคุกตามคำพิพากษาของศาลชั้นต้น แล้ว คงจำคุก ๑๔๔ วัน และปรับ ๘,๐๐๐ บาท โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้มีกำหนด ๒ ปี แม้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์จะได้รอการลงโทษจำคุกจำเลยอันเป็นการแก้ไขมาก แต่เมื่อศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยไม่เกินสองปี คดีจึงต้องห้ามฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๙ การที่โจทก์ร่วมฎีกาขอให้ไม่รอการลงโทษนั้น เป็นฎีกาโต้แย้งดุลยพินิจในการกำหนดโทษอันเป็นฎีกาในปัญหา ข้อเท็จจริง ต้องห้ามฎีกาตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายดังกล่าว

        คำพิพากษาฎีกาที่ ๕๙๐๙/๒๕๕๙ ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำเลยฐานร่วมกันมีอาวุธปืนไว้ในครอละครอง โดยไม่ได้รับใบอนุญาต ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้บทที่ลงโทษจากมาตรา ๗๒ วรรคหนึ่งห เป็นมาตรา ๗ ๒ วรรคสาม และแก้ไขโทษจาก จำคุก ๑ ปี เป็นจำคุก ๔ เดือน เป็นการแก้ไขมาก แต่ยังคงลงโทษจำคุกไม่เกินสองปี จึงต้องห้ามมิให้ฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๙

        ความผิดฐานร่วมกันพาอาวุธปืนติดตัวไปในเมือง หมู่บ้าน หรือทางสาธารณะ โดยไม่ได้รับใบอนุญาตและฐานร่วมกันบุกรุกเคหสถานโดยมีอาวุธหรือโดยร่วมกันกระทำความผิดด้วยกันตั้งแต่สองคนขึ้นไป และในเวลากลางคืน ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนตาม ศาลชั้นต้นและให้ลงโทษจำคุกและไม่เกินห้าปี จึงต้องห้ามมิให้ฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ตามมาตรา ๒๑๘ วรรคหนึ่ง แม้อัยการสูงสุดจะรับรองให้จำเลยฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ตามหนังสือรับรองลงวันที่ ๒๓ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๙ แต่ตามหนังสือดังกล่าวระบุว่า อัยการสูงสุดรับรองฎีกาของจำเลยเฉพาะประเด็นเรื่อง ขอให้รอการลงโทษจำคุก เท่านั้น ที่จำเลยฎีกาว่า สุนัขของผู้เสียหายจะมากัดน้องชายเพื่อนร่วมห้องของจำเลย จึงเกิดการโต้เถียงและทะเลาะกัน ทำร้ายซึ่งกันและกันจนมีบาดแผลเล็กน้อยทั้งสองฝ่าย แต่น้องชายเพื่อร่วมห้องของจำเลยและจำเลยมิได้แจ้งความเนื่องจากเห็นว่าเป็นเรื่องเล็กน้อย เหตุที่เกิดขึ้นผู้เสียหายทั้งสองมีส่วนในการกระทำความผิดกับที่ขอให้ลงโทษสถานเบา ล้วนมีลักษณะเป็นการโต้แย้งดุลพินิจในการรับฟังพยานหลักฐานและดุลพินิจในการลงโทษของศาลอุทธรณ์ อันเป็นฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ต้องห้ามฎีกาตามบทบัญญัติของกฎหมายดังกล่าวข้างต้น

        คำพิพากษาฎีกาที่ ๘๑๒/๒๕๖๐ ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำเลยทั้งห้าฐาน ร่วมกันนําเข้าซึ่งสัตว์ป่าชนิดที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดโดยไม่ได้รับอนุญาต จำคุกคนละ ๒ ปี ฐานร่วมกันนําพาของต้องจำกัดหรือที่ยังมิได้ผ่านศุลกากร โดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักรไทย ปรับจำเลยทั้งห้ารวมกันเป็นเงิน ๗๒,๓๐๐ บาท ลดโทษให้กึ่งหนึ่ง ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๗๘ คงจำคุกคนละ ๑ ปี และปรับจำเลยทั้งห้า รวมกันเป็นเงิน ๓๖,๑๕๐ บาท ศาลอุทธรณ์ภาค ๔ พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ลงโทษจำเลยทั้งห้าเพียงกระทงเดียวตามพระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. ๒๔๖๙ มาตรา ๒๗ ลงโทษปรับสถานเดียวโดยไม่ลงโทษจำคุก แม้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค ๔ ไม่ลงโทษจำคุกจำเลยทั้งห้าอันเป็นการแก้ไขมากก็ตาม แต่เมื่อศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ภาค ๔ พิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยทั้งห้าไม่เกิน ๒ ปี คดีต้องห้ามฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒๑๙

        แต่ถ้าศาลชั้นต้นหรือศาลอุทธรณ์พิพากษาปรับจำเลยเกินสี่หมื่นบาท กรณีไม่อยู่ในบังคับข้อห้ามมิให้คู่ความฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๙ แต่จะต้องพิจารณาตามมาตรา ๒๑๘

คำสั่งคำร้องที่ ท. ๒๑/๒๕๕๗

        ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยกระทงละ ๑ ปี และปรับกระทงละ ๑๐๐,๐๐๐ บาท รวม ๒ กระทง จำคุก ๒ ปี และปรับ ๒๐๐,๐๐๐ บาท ศาลอุทธรณ์ ภาค ๕ พิพากษาแก้เป็นให้รอการลงโทษจำคุกไว้ แม้ศาลอุทธรณ์ภาค ๕ จะพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยไม่เกินห้าปี แต่เป็นกรณีที่ศาลอุทธรณ์ภาค ๕ พิพากษาแก้ไขมากให้รอการลงโทษจำเลย จึงไม่ต้องห้ามคู่ความฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๘ วรรคหนึ่ง ทั้งเป็นคดีที่ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ภาค ๕ พิพากษาให้ลงโทษปรับ จำเลยกระทงละกว่าสี่หมื่นบาทไม่อยู่ในบังคับข้อห้ามมิให้คู่ความฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๒๑๙ เช่นกัน

จำนวนผู้เยี่ยมชม : 739 ครั้ง
แบ่งปันข้อมูล โดย ผู้ใช้งาน : 0 | ทีมงาน : 0 ข้อมูล